↑ Return to Ποιότητα

Print this Page

ΙΑΤΡΙΚΕΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ

H Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας είναι πολύ-παραγοντική και περιλαμβάνει εκτός των άλλων ‚την ποιότητα των υπηρεσιών, την ποιότητα του ιατρό-τεχνολογικού εξοπλισμού και την ποιότητα της κλινικής φροντίδας.

Η σημαντικότερη ίσως και ασφαλώς η δυσκολότερη είναι η ποιότητα της κλινικής φροντίδας, η οποία αποτελεί κατ’ εξοχήν προνομιακό χώρο δράσης των επαγγελματικών και επιστημονικών φορέων των γιατρών, Νοσηλευτών αλλά και των άλλων επαγγελματιών της Υγείας.

Η κλινική ποιότητα δεν μπορούν να επιτευχθούν χωρίς τη δημιουργία προτύπων κλινικής φροντίδας, τα οποία θα λειτουργούν ως στόχοι, αλλά και ως μέτρα σύγκρισης για την αξιολόγηση.

Με πιο τεχνικούς όρους, αποτελεί ύψιστη ανάγκη για το Σύστημα Υγείας η εφαρμογή του κλινικού-ιατρικού ελέγχου (clinical-medical audit), ο οποίος αποσκοπεί:

1. στη βελτίωση της ποιότητας της φροντίδας προς τους ασθενείς,

2. τη διαβεβαίωση όλων των εμπλεκομένων μερών (ιατρών, ασθενών, Πολιτείας) ότι επιτυγχάνεται το βέλτιστο υγειονομικό αποτέλεσμα δεδομένων των υφιστάμενων πόρων,

3. στον εντοπισμό των ιατρικών και κλινικών προβλημάτων, τα οποία θα  πρέπει να βελτιωθούν μέσω της μεταπτυχιακής και συνεχιζόμενης εκπαίδευσης.

 

Όμως ο κλινικός έλεγχος δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί χωρίς τα πρότυπα κλινικής φροντίδας, όπως αυτά συστηματοποιούνται μέσω των κατευθυντηρίων οδηγιών. Κανένα από τα κεντρικά εργαλεία κλινικής ποιότητας δεν μπορεί να δημιουργηθεί και να λειτουργήσει χωρίς τη συναίνεση και την αποφασιστική συμμετοχή των φορέων των ιατρών και των επαγγελματιών υγείας.

 

Η επένδυση στο ανθρώπινο κεφάλαιο αποτελεί το βασικότερο εργαλείο για την προώθηση της της κλινικής ποιότητας, αφού η ποιότητα αποτελεί τρόπο ζωής και λειτουργίας, ο οποίος δεν μπορεί να επιτευχθεί με απλές κανονιστικές διατάξεις, αν δε μεταβληθούν ριζικά στάσεις, νοοτροπίες και συμπεριφορές. Η ύπαρξη  της συνεχιζόμενης  ιατρικής εκπαίδευσης αποτελεί μονόδρομο, όχι μόνο στην κατεύθυνση της βελτιστοποίησης των ιατρικών γνώσεων, αλλά και στην κατεύθυνση της συνεχούς αυτό-βελτίωσης, ιδίως στον τομέα των ανθρώπινων δεξιοτήτων και της στόχο-κατευθυνόμενης συμπεριφοράς προς την ποιότητα.

Ειδικά στην Ιατρική Εκπαίδευση υφίσταται μία ιδιαιτερότητα:

η εκπαίδευση είναι συνυφασμένη με την έρευνα, ιδίως στις επεμβατικές ειδικότητες (χειρουργικές και μη). Η έρευνα και ο πειραματισμός αποτελούν ουσιαστικό κομμάτι της σωστής εκπαίδευσης του ιατρού, αφού αφενός στο πειραματικό εργαστήριο μπορούν να εξομοιωθούν οι πραγματικές συνθήκες της ανθρώπινης ασθένειας, αφετέρου μέσω της έρευνας μπορούν να ανανεωθούν και επικαιροποιηθούν τόσο η παθο-φυσιολογία όσο και η διαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση του ασθενούς (Τεκμηριωμένη Ιατρική).

Η Τεκμηριωμένη Ιατρική αποτελεί τυπικό παράδειγμα ανάπτυξης της κοινωνίας της γνώσης και της σύνδεσης της έρευνας και καινοτομίας με την καθ’ ημέρα πράξη μέσω της δημιουργίας κατευθυντηρίων οδηγιών Τεκμηριωμένης Ιατρικής Πρακτικής.

Η περαιτέρω ανάπτυξη της Τεκμηριωμένης Ιατρικής δημιούργησε το νέο κλάδο της Τεκμηριωμένης Φροντίδας Υγείας, ο οποίος περιλαμβάνει “την παραγωγή, δημοσιοποίηση και πρακτική εφαρμογή δεδομένων, με τελικό σκοπό τη βελτίωση της κλινικής πρακτικής και της διαχείρισης των υγειονομικών υπηρεσιών, ώστε να επιτυγχάνεται η μεγιστοποίηση του οφέλους στην υγεία, με το μικρότερο δυνατό κίνδυνο και κόστος”.

Η έρευνα όμως έχει σαφέστατα πρωτογενώς τεράστια συμβολή και στη δημιουργία μίας καλύτερης Ευρωπαϊκής και Ελληνικής κοινωνίας με περισσότερη ανταγωνιστικότητα και απασχόληση. Αν εστιάσουμε στο χώρο της Υγείας, τούτο μπορεί να επιτευχθεί μέσω της ανάπτυξης της Ιατρικής Έρευνας προς δύο κατευθύνσεις:

α. τη βιο-ιατρική τεχνολογία

β. τη φαρμακευτική έρευνα.

Δεν πρέπει να ξεχνάμε  ότι το οικονομικό σύμπλεγμα του ιατρό-φάρμακο-βιοτεχνολογικού κλάδου επαξίως ανταγωνίζεται το σύμπλεγμα της υψηλής και καινοτομικής τεχνολογίας για την κορυφαία θέση στην παγκόσμια οικονομία.

O ιατρό-φάρμακο-βιοτεχνολογικός κλάδος συνίσταται ουσιαστικά από τρεις παραμέτρους.

Το ιατρικό τμήμα σχετίζεται με την καθ’ εαυτό παραγωγή υγειονομικού προϊόντος μέσω των νοσοκομείων, των ατομικών ιατρείων πρωτοβάθμιας και μη φροντίδας, αλλά και των παρεμβάσεων δημόσιας υγείας.

Ο φαρμακευτικός κλάδος σχετίζεται με την μελέτη και διάθεση φαρμακευτικών σκευασμάτων, αλλά και την έρευνα και ανάπτυξη νέων φαρμάκων.

Ο κλάδος της βίο-ιατρικής τεχνολογίας σχετίζεται με την ανάπτυξη της τεχνολογίας στη διάγνωση (μοριακή βιολογία, ανοσολογία, απεικονιστική, βιοχημεία, μικροβιολογία), στη θεραπεία (λαπαροσκοπικά και αρθροσκοπικά μηχανήματα, μοσχεύματα, βλαστοκύτταρα, προθέσεις, ρομποτική, τεχνητά μέλη και αρθρώσεις), αλλά και στην αναδιοργάνωση της παροχής φροντίδας υγείας, (e-health, e-learning, ηλεκτρονική διακυβέρνηση, εξοπλισμός νοσοκομείου).

 

Η  βιο-ιατρική έρευνα και τεχνολογία είναι σχεδόν εμβρυώδης και ανοργάνωτη (όχι όμως και ανύπαρκτη χάρη στις άοκνες προσπάθειες μεμονωμένων επιστημόνων και δασκάλων) λόγω της έλλειψης κεντρικών πολιτικών επιλογών, γεγονός το οποίο αποθαρρύνει τελικά και τις περισσότερες πρωτοβουλίες του Ιδιωτικού Τομέα να χρηματοδοτήσει ανάλογες ερευνητικές προσπάθειες.

Τα οφέλη τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο από τη δημιουργία ενός πόλου υψηλής εντάσεως ερευνητικής δραστηριότητας στον τομέα της φαρμακευτικής βιομηχανίας και της βιο-ιατρικής τεχνολογίας είναι προφανή. Με αυτόν τον τρόπο μπορεί να αξιοποιηθεί αποτελεσματικά το πλεονασματικό ιατρικό δυναμικό, αλλά και να δοθεί μία σημαντικότατη ώθηση στην ελληνική οικονομία μέσα από επενδύσεις σε ένα εξαιρετικής σημασίας τομέα αιχμής.

Ο Ρόλος των Ιατρικών Εταιρειών

Σε αυτό το δυναμικό και εξελισσόμενο σκηνικό, οι Ιατρικές Εταιρείες έχουν έναν κομβικό ρόλο μέσω της λειτουργίας τους ως θεματοφυλάκων των επαγγελματικών δικαιωμάτων των ιατρών (Pro­fes­sional Boards).

Η πιστοποίηση των επαγγελματικών δικαιωμάτων των ιατρών όμως αποτελεί και ουσιαστικά το ευρωπαϊκό διαβατήριο για την ελεύθερη διακίνηση των ιατρών τόσο ως επιστημόνων — ερευνητών όσο και ως επαγγελματιών.

Ιδιαιτέρως σήμερα η πιστοποίηση γίνεται συνεχώς σημαντικότερη, αφού περιλαμβάνει όχι μόνο τις μέχρι τώρα ειδικότητες, αλλά και τις αναπτυσσόμενες υπο-ειδικότητες. Οι Ιατρικές εταιρείες ως Pro­fes­sional boards θα μπορούν στο εγγύς μέλλον να πιστοποιούν την ικανότητα ενός γιατρού να πραγματοποιεί ένα συγκεκριμένο εύρος επεμβατικών τεχνικών (χειρουργικών, θεραπευτικών και διαγνωστικών) μέσω ενός τίτλου τύπου Mas­ter, αφού έχει συγκεντρώσει ένα συγκεκριμένο αριθμό εκπαιδευτικών μονάδων θεωρητικής και πρακτικής εξάσκησης σε πιστοποιημένο κέντρο.

Η Συνεχιζόμενη Εκπαίδευση αποτελεί βασικό όρο για την επικύρωση των επαγγελματικών δικαιωμάτων σε όλο το βάθος της μακράς επιστημονικής και επαγγελματικής δραστηριότητας των ιατρών (reval­i­da­tion), άρα οι Ιατρικές Εταιρείες έχουν σημαίνοντα ρόλο στη διαμόρφωση των προτεραιοτήτων της Συνεχιζόμενη Ιατρικής Εκπαίδευσης τόσο ανά ειδικότητα όσο και σε γενικό επίπεδο. Σε πολλές προηγμένες χώρες η διαδικασία επικύρωσης των επαγγελματικών δικαιωμάτων των γιατρών αποτελεί κεντρική στρατηγική επιλογή για τη διασφάλιση της ποιότητας των υπηρεσιών υγείας, αλλά και της ασφάλειας των ασθενών.

 

Στη Μεγ. Βρετανία η δυνατότητα άσκησης ιατρικού επαγγέλματος θα επανακρίνεται ανά πενταετία με βάση την κλινική απόδοση του γιατρού, αλλά και τη συμμετοχή του σε οργανωμένα προγράμματα επαγγελματικής κατάρτισης και αυτό-βελτίωσης. Στις ΗΠΑ συζητείται ακόμη και το ενδεχόμενο επανάληψης των εξετάσεων λήψης ειδικότητας ανά πενταετία κατά τη σταδιοδρομία κάθε ειδικευμένου γιατρού.

Επομένως η επικύρωση και η επανα-πιστοποίηση των επαγγελματικών δικαιωμάτων των γιατρών θα αποτελέσει το κεντρικότερο ίσως σημείο αναφοράς για τις Ιατρικές εταιρείες μέσα από τη συνολική αναδιοργάνωση της Δια βίου μάθησης στην Ιατρική ‚την τεχνολογία της υγείας , τις νέες τεχνολογίες ‚και τις νέες βιοεπιστήμες

Υπό αυτή την έννοια οι Ιατρικές Εταιρείες έχουν μία οργανική σύνδεση με το της Δια βίου μάθησης στην Ιατρική ‚την τεχνολογία της υγείας , τις νέες τεχνολογίες, και τις νέες βιοεπιστήμες όπου λογική απόρροια αυτής της διαπίστωσης είναι η προφανής ανάγκη δημιουργίας συνεργασίας με τον  Ιδιωτικό Τομέα ( ΣΔΙΤ) και μεταξύ πολιτείας και Ιατρικών Εταιρειών .

Εξίσου κομβική είναι η θέση των Ιατρικών Εταιρειών σε σχέση με τα θέματα κλινικής ποιότητας στα συστήματα Υγείας. Οι Ιατρικές Εταιρείες είναι απολύτως υπεύθυνες για τη δημιουργία κατευθυντήριων οδηγιών (guide­lines) και κλινικών αλγορίθμων διάγνωσης και θεραπείας βασισμένων στην Τεκμηριωμένη Ιατρική (Evidence-Based Medicine).

Οι Ιατρικές Εταιρείες έχουν ένα διόλου αμελητέο ρόλο στην βιο-ιατρική έρευνα. Η ανάπτυξη του τομέα αυτού χρειάζεται την αγαστή συνεργασία των πανεπιστημίων (για την παροχή ερευνητικού — επιστημονικού δυναμικού), του ιδιωτικού τομέα (για τη διασύνδεση με την παραγωγή και τη χρηματοδότηση), του δημοσίου (για τη θεσμική κατοχύρωση των Συνεργασιών Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα — ΣΔΙΤ), για την παροχή κινήτρων προς τον ιδιωτικό τομέα και τη χρηματοδότηση), αλλά και των Ιατρικών Εταιρειών (ως εκπροσώπων των μη ακαδημαϊκών ερευνητών ιατρών).

 

Δεν πρέπει να λησμονείται ότι η υποστήριξη της συνεργασίας του δημόσιου και του παραγωγικού τομέα (ιδιωτικού και κοινωνικού) αποτελεί μία από τις βασικότερες επιλογές της Στρατηγικής της Λισσαβόνας. Προς αυτή την κατεύθυνση είναι εξαιρετικά σημαντικές οι νομοθετικές πρωτοβουλίες της Πολιτείας προς την κατεύθυνση των Συνεργασιών Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ).  Στην Υγεία οι δυνατότητες Συνεργασιών Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα είναι πολλαπλές

π.χ

Η Δημιουργία ειδικών μονάδων ‚Η Πληροφορική υποδομή του συστήματος υγείας , η Ιατρική Τεχνολογία , Το man­age­ment των Υγειονομικών οργανισμών και μονάδων , Η δημιουργία εξειδικευμένων κέντρων κ.λ.π.

Σε όλα αυτά και σε πολλά άλλα έχουν λόγο οι Ιατρικές εταιρείες και τα ζητούν και τα στηρίζουν και συμμετέχουν.

Συμπερασματικά θα μπορούσαμε να οριοθετήσουμε προγραμματικά

 

Α) Η ανάγκη στενότερης συνεργασίας Πολιτείας και Ιατρικών Φορέων (πχ Εταιρειών, Συλλόγων κλπ).

Β) Στο χώρο της Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης οι Ιατρικές Εταιρείες διαθέτουν αξιόλογη εμπειρία (μέσω της οργάνωσης του 90% και πλέον των ιατρικών εκδηλώσεων), αλλά και κεντρικότατο θεσμικό ρόλο ως Pro­fes­sional Boards. Με αυτόν τον τρόπο μπορεί να προκύψει ένα ευρύ φάσμα εκπαιδευτικών δράσεων, το οποίο μπορεί να κυμαίνεται από απλές μετεκπαιδευτικές δράσεις επαγγελματικής κατάρτισης  έως και χορήγηση μετεκπαιδευτικών τίτλων (τύπου Mas­ter) για την πιστοποίηση στις ιατρικές υπο-ειδικότητες.

Γ) Οι Ιατρικές Εταιρείες μπορούν να συμβάλλουν ουσιαστικά στην πιστοποίηση της ποιότητας της κλινικής φροντίδας στις Υπηρεσίες Υγείας Η παραγωγή των κατευθυντηρίων οδηγιών, των αλγορίθμων κλινικής απόφασης, η προώθηση της Τεκμηριωμένης Ιατρικής.

Δ) Η υψηλή προτεραιότητα στην κατάρτιση και την έρευνα στην Υγεία μέσω της Στρατηγικής της Λισσαβόνας πρέπει να αποτελέσει ύψιστη προτεραιότητα Σημαντικότατες πρωτοβουλίες στο χώρο της υγείας και ιδίως της βιο-ιατρικής έρευνας είναι αναγκαίες άμεσα για Συνεργασίες Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ), στις οποίες οι Ιατρικές Εταιρείες μπορούν και θέλουν να συμβάλλουν. Ακόμη πιο κομβικός είναι ο ρόλος των Ιατρικών Εταιρειών στην κατάρτιση και την πανευρωπαϊκή πιστοποίηση του Ιατρικού Δυναμικού.

Permanent link to this article: http://www.dxenos.com/?page_id=235